Buổi gặp đầu tiên với bên nhượng quyền thường rất thuyết phục: số liệu đẹp, cửa hàng mẫu đông khách, lời hứa hỗ trợ tận tình. Việc của bạn không phải là nghe mà là kiểm chứng, và có một danh sách cụ thể cần kiểm.
Kiểm tra pháp lý
Yêu cầu giấy đăng ký kinh doanh của bên nhượng quyền. Kiểm tên, địa chỉ, ngành nghề và người đại diện.
Kiểm tra nhãn hiệu đã được đăng ký bảo hộ chưa. Tra cứu trên hệ thống của cơ quan sở hữu trí tuệ.
Nhãn hiệu chưa được bảo hộ là rủi ro lớn. Bạn có thể bị buộc đổi tên giữa chừng.
Kiểm tra hoạt động nhượng quyền đã được đăng ký chưa. Quy định pháp luật yêu cầu điều này với nhiều trường hợp.
Yêu cầu báo cáo tài chính nếu là công ty. Ít nhất là biết họ có hoạt động thật không.
Kiểm tra có tranh chấp pháp lý nào không. Tra tên công ty trên mạng và hỏi trong ngành.
Kiểm tra giấy chứng nhận an toàn thực phẩm của bếp trung tâm. Nếu họ cung cấp nguyên liệu.
Yêu cầu xem hợp đồng mẫu trước khi đặt cọc. Từ chối cho xem là dấu hiệu cảnh báo rất rõ.
Kiểm tra ai là người ký hợp đồng. Phải có thẩm quyền đại diện.
Kiểm tra thời gian công ty đã hoạt động. Mới thành lập vài tháng là rủi ro cao.
Hỏi số điểm bán hiện tại và số điểm đã đóng. Câu hỏi thứ hai quan trọng hơn câu thứ nhất.
Nhờ luật sư rà soát nếu giá trị lớn. Chi phí nhỏ so với rủi ro.
Kiểm chứng số liệu
Đừng tin con số trong tài liệu giới thiệu. Chúng là công cụ bán hàng chứ không phải báo cáo.
Hỏi doanh thu trung bình của các điểm bán. Và hỏi cả điểm thấp nhất chứ không chỉ điểm cao nhất.
Hỏi tỷ lệ điểm bán có lãi. Con số này nói lên nhiều hơn doanh thu trung bình.
Hỏi thời gian hoàn vốn thực tế. Của những điểm đã hoạt động trên hai năm.
Cảnh giác với lời hứa hoàn vốn dưới mười hai tháng. Rất hiếm khi đúng trong ngành này.
Ngồi đếm khách tại cửa hàng mẫu. Nhiều ngày, nhiều khung giờ, cả ngày thường lẫn cuối tuần.
Nhân số khách với giá trung bình. So với con số họ đưa.
Kiểm tra cửa hàng mẫu có phải cửa hàng đặc biệt không. Vị trí đẹp nhất hệ thống thì không đại diện cho phần còn lại.
Yêu cầu số liệu của điểm bán có vị trí tương tự chỗ bạn định mở. So sánh mới có ý nghĩa.
Tự tính lại toàn bộ trên bảng tính. Với chi phí thực tế ở khu vực của bạn.
Tính kịch bản xấu với bảy mươi phần trăm doanh thu dự kiến. Nếu vẫn sống được thì mô hình đủ an toàn.
Con số không hợp lý thì đừng ký. Bất kể lời hứa hay tới đâu.
Nói chuyện với chủ cửa hàng hiện tại
Đây là bước quan trọng nhất trong toàn bộ quá trình thẩm định. Và cũng là bước hay bị bỏ qua nhất.
Yêu cầu danh sách các điểm bán đang hoạt động. Rồi tự tới thăm chứ đừng chỉ tới điểm họ giới thiệu.
Nói chuyện với ít nhất ba chủ cửa hàng. Một người có thể là trường hợp cá biệt.
Hỏi doanh thu và chi phí thật. Nhiều người sẵn sàng chia sẻ nếu bạn hỏi chân thành.
Hỏi họ mất bao lâu để hoà vốn. Con số thật thường dài hơn con số quảng cáo.
Hỏi bên nhượng quyền hỗ trợ thực tế thế nào. Lời hứa và thực tế thường khác nhau.
Hỏi giá nguyên liệu mua từ hệ thống. So với giá thị trường.
Hỏi điều gì họ không hài lòng nhất. Câu hỏi cho nhiều thông tin nhất.
Hỏi nếu được chọn lại họ có ký không. Câu trả lời rất cô đọng.
Tìm cách nói chuyện với người đã nghỉ. Khó nhất nhưng thông tin quý nhất.
Hỏi trong các nhóm kinh doanh trên mạng. Nhiều người sẵn sàng chia sẻ ẩn danh.
Dành ít nhất hai tuần cho bước này. Đáng giá hơn mọi tài liệu giới thiệu.
Đánh giá năng lực hỗ trợ
Hỏi cụ thể họ hỗ trợ những gì. Bằng văn bản chứ không phải bằng lời.
Hỏi ai là người phụ trách điểm bán của bạn. Có người cụ thể hay không.
Hỏi tần suất họ tới thăm cửa hàng. Hằng tuần, hằng tháng hay chỉ khi có vấn đề.
Hỏi thời gian phản hồi khi có sự cố. Và kiểm chứng với chủ cửa hàng hiện tại.
Hỏi chương trình đào tạo kéo dài bao lâu. Và gồm những nội dung gì.
Hỏi họ có hỗ trợ tuyển nhân sự không. Đây là khó khăn lớn nhất của nhiều điểm bán.
Hỏi họ có hỗ trợ khảo sát mặt bằng không. Và có kinh nghiệm thật hay không.
Hỏi chiến dịch marketing chung có thật sự chạy không. Nhiều nơi thu phí mà không làm gì.
Hỏi họ có cải tiến sản phẩm định kỳ không. Hệ thống đứng yên là hệ thống sẽ tụt lại.
Hỏi họ có cộng đồng chủ cửa hàng không. Nơi chia sẻ kinh nghiệm rất giá trị.
Đánh giá mức độ chuyên nghiệp qua cách họ làm việc với bạn. Cách họ đối xử với bạn lúc này là dấu hiệu cho sau này.
Hỗ trợ kém là nguyên nhân thất bại phổ biến. Quan trọng ngang chất lượng sản phẩm.
Dấu hiệu cảnh báo
Thúc ép ký nhanh và đặt cọc gấp. Dấu hiệu cảnh báo rõ ràng nhất, cơ hội thật không biến mất sau một tuần.
Từ chối cho xem hợp đồng trước khi đặt cọc. Không có lý do chính đáng nào cho việc này.
Không cung cấp danh sách điểm bán hiện tại. Hoặc chỉ cho tới một vài điểm được chọn.
Hứa hoàn vốn nhanh bất thường. Dưới mười hai tháng thì phải kiểm chứng rất kỹ.
Hứa doanh thu cụ thể. Không ai đảm bảo được điều này.
Nhấn mạnh vào việc tuyển thêm người nhượng quyền hơn là vào sản phẩm. Dấu hiệu của mô hình kiếm tiền từ phí chứ không từ kinh doanh.
Số điểm bán tăng rất nhanh trong thời gian ngắn. Có thể hệ thống chưa đủ năng lực hỗ trợ.
Nhiều điểm bán đã đóng cửa. Hỏi thẳng lý do.
Giá nguyên liệu bắt buộc cao hơn thị trường nhiều. Nguồn thu chính của họ là bán nguyên liệu chứ không phải là thành công của bạn.
Hợp đồng có quá nhiều điều khoản bất lợi một chiều. Và họ từ chối thương lượng bất cứ điều gì.
Không có bếp trung tâm hoặc quy trình rõ ràng. Mô hình chưa đủ chín để nhượng quyền.
Khi thấy hai dấu hiệu trở lên thì nên dừng lại. Còn rất nhiều lựa chọn khác.
